{"id":129,"date":"2022-01-03T14:40:43","date_gmt":"2022-01-03T14:40:43","guid":{"rendered":"http:\/\/jangu.pl\/dg81201-ovh\/?p=129"},"modified":"2022-01-03T14:40:43","modified_gmt":"2022-01-03T14:40:43","slug":"diagnostyka-laboratoryjna-w-cukrzycy","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/jangu.pl\/dg81201-ovh\/index.php\/2022\/01\/03\/diagnostyka-laboratoryjna-w-cukrzycy\/","title":{"rendered":"Diagnostyka laboratoryjna w cukrzycy"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Co 10- ty pacjent umiera w wyniku powik\u0142a\u0144.<\/strong><br><strong>W Polsce choruje 3 mln os\u00f3b.<\/strong><br><strong>700 tys. os\u00f3b nie wie, \u017ce s\u0105 chorzy.<\/strong><br><strong>O cukrzycy lekarze m\u00f3wi\u0105: &#8222;epidemia&#8221; i jeszcze: &#8222;cichy zab\u00f3jca&#8221;.<\/strong><br><\/p>\n\n\n\n<p><br>Cukrzyca to pierwsza niezaka\u017ana choroba, kt\u00f3r\u0105 \u015awiatowa Organizacja Zdrowia uzna\u0142a za epidemi\u0119 XXI wieku. Tym bardziej niebezpieczn\u0105, \u017ce cukrzyca bardzo d\u0142ugo mo\u017ce nie dawa\u0107 \u017cadnych objaw\u00f3w. A niezdiagnozowana, a wi\u0119c: nieleczona, cukrzyca ma katastrofalne skutki. Cz\u0119sto \u2013 \u015bmiertelne. Cukrzyca powoduje spustoszenia w organizmie. Najbardziej niebezpieczne powik\u0142ania cukrzycy to te przewlek\u0142e, kt\u00f3re w zasadzie zaczynaj\u0105 ju\u017c powstawa\u0107 w tzw. stanie przedcukrzycowym. Ich efektem s\u0105: zaburzenia wzroku ze \u015blepot\u0105 w\u0142\u0105cznie, pogorszenie czynno\u015bci nerek z konieczno\u015bci\u0105 dializowania chorego, r\u00f3\u017cnego rodzaju owrzodzenia st\u00f3p, kt\u00f3re cz\u0119sto ko\u0144cz\u0105 si\u0119 amputacjami, zaburzenia w uk\u0142adzie naczyniowo \u2013 sercowym.<br>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h4><br><strong>Definicja<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p><br>Zesp\u00f3\u0142 chor\u00f3b charakteryzuj\u0105cy si\u0119 wzrostem glukozy we krwi oraz wzgl\u0119dnym lub bezwzgl\u0119dnym zaburzeniem wydzielania i\/lub dzia\u0142ania insuliny co prowadzi do nieprawid\u0142owego&nbsp; metabolizmu w\u0119glowodan\u00f3w, bia\u0142ek i t\u0142uszcz\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<h4><br><br><strong>Przewlek\u0142e powik\u0142ania cukrzycy<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p><br>Angiopatia cukrzycowa<br><strong>&nbsp;1. choroba du\u017cych naczy\u0144<\/strong><br>&nbsp;&nbsp;&nbsp; choroba niedokrwienna serca<br>&nbsp;&nbsp;&nbsp; choroba naczyniowa m\u00f3zgu<br>&nbsp;&nbsp;&nbsp; choroba naczyniowa ko\u0144czyn dolnych<br><strong>2. choroba ma\u0142ych naczy\u0144<\/strong><br>&nbsp;&nbsp;&nbsp; retinopatia cukrzycowa<br>&nbsp;&nbsp;&nbsp; nefropatia cukrzycowa<br><strong>Inne przewlek\u0142e powik\u0142ania<\/strong><br>&nbsp;&nbsp; zmiany sk\u00f3rne<br>&nbsp;&nbsp; zmiany w ko\u015bciach i stawach<br>&nbsp;&nbsp; pr\u00f3chnica z\u0119b\u00f3w, choroby przyz\u0119bia<\/p>\n\n\n\n<h4><br><strong>Klasyfikacja<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p><br><br>Cukrzyca typu 1<br>Cukrzyca typu 2<br>Cukrzyca ci\u0119\u017carnych<\/p>\n\n\n\n<h4><br>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<br><strong>Cukrzyca typu 1<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p><br>Charakteryzuje si\u0119 ca\u0142kowitym uzale\u017cnieniem od dostarczania egzogennej insuliny. Przyczyny: brak sekrecji insuliny z trzustki. U os\u00f3b z podejrzeniem cukrzycy typu 1 &#8211;&nbsp;<strong>badania serologiczne<\/strong>&nbsp;mog\u0105 potwierdzi\u0107&nbsp;<strong>autoimmunologiczne<\/strong>&nbsp;pod\u0142o\u017ce choroby (obecno\u015b\u0107 przeciwcia\u0142 przeciwko wysepkom trzustki) a&nbsp;<strong>badania marker\u00f3w genetycznych &#8211; genetyczne<\/strong>&nbsp;pod\u0142o\u017ce&nbsp;<strong>cz\u0119sto\u015b\u0107 jej wyst\u0119powania to oko\u0142o 10%<\/strong>&nbsp;wszystkich przypadk\u00f3w cukrzycy<\/p>\n\n\n\n<h4><br><strong>Cukrzyca typu 2<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p><br><strong>Cz\u0119sto\u015b\u0107 wyst\u0119powania nierozpoznanej cukrzycy typu 2 jest powszechna \u2013 oko\u0142o 50%<\/strong>&nbsp;Badania epidemiologiczne dowodz\u0105, \u017ce&nbsp;<strong>retinopatia cukrzycowa<\/strong>&nbsp;rozwija si\u0119&nbsp;<strong>oko\u0142o 7 lat wcze\u015bniej<\/strong>&nbsp;ni\u017c zostaje rozpoznana cukrzyca typu 2. Poniewa\u017c&nbsp;<strong>hiperglikemia<\/strong>&nbsp;w cukrzycy typu 2 powoduje komplikacje&nbsp;<strong>mikrokr\u0105\u017cenia<\/strong>&nbsp;i mo\u017ce powodowa\u0107 lub wsp\u00f3\u0142uczestniczy\u0107 w powstawaniu&nbsp;<strong>powik\u0142a\u0144 sercowo-naczyniowych.<\/strong>&nbsp;<strong>Wczesna i prawid\u0142owa diagnostyka skutecznie zapobiega wszystkim powy\u017cszym konsekwencjom choroby.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<h4><br><br><strong>Chorob\u0119 zawsze poprzedza okres upo\u015bledzonej tolerancji glukozy.<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p><br>Zwi\u0119kszona jest cz\u0119sto\u015b\u0107 wyst\u0119powania cukrzycy typu 2 u&nbsp; dzieci, szczeg\u00f3lnie w zwi\u0105zku ze znacznym nasileniem wyst\u0119powania nadwagi i oty\u0142o\u015bci w tej grupie wiekowej. Sugeruje si\u0119, \u017ce warto robi\u0107 badania przesiewowe u dzieci z nadwag\u0105 raz na dwa lata pocz\u0105wszy od 10 r.\u017c. je\u017celi obarczone s\u0105 dodatkowymi czynnikami ryzyka (wywiad rodzinny, objawy oporno\u015bci na insulin\u0119).<\/p>\n\n\n\n<h4><br><br>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Jak j\u0105 rozpozna\u0107?<br><img src=\"blob:http:\/\/jangu.pl\/b9180e59-c36d-43ee-a53c-f37d6546c14f\" alt=\"\"><\/h4>\n\n\n\n<h4><br>Badania s\u0142u\u017c\u0105ce rozpoznawaniu cukrzycy i stan\u00f3w przed-cukrzycowych<\/h4>\n\n\n\n<p><br><br><strong>Oznaczenie st\u0119\u017cenia glukozy w osoczu krwi \u017cylnej jest najbardziej zalecanym badaniem w celu rozpoznania cukrzycy.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>Pr\u00f3bki krwi powinny by\u0107 pobierane rano na czczo, czyli po co najmniej o\u015bmiogodzinnej przerwie w spo\u017cywaniu pokarm\u00f3w i p\u0142yn\u00f3w z \u0142adunkiem kalorycznym.<br>Pacjent powinien te\u017c by\u0107 wypocz\u0119ty, po przespanej nocy.<br><br>St\u0119\u017cenie glukozy na czczo w godzinach porannych jest wi\u0119ksze od jej st\u0119\u017cenia, r\u00f3wnie\u017c na czczo w godzinach po po\u0142udniu i wieczorem.<br><br>Pobranie krwi w godzinach popo\u0142udniowych i wieczornych i oznaczenie w niej glukozy wi\u0105\u017ce si\u0119 z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 przeoczenia cukrzycy lub stanu przedcukrzycowego u os\u00f3b z glikemi\u0105 blisk\u0105 warto\u015bciom decyzyjnym.<br><br>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Badanie glikemii na czczo nie powinno by\u0107 wykonywane w trakcie ostrej chorobyinfekcyjnej lub nieinfekcyjnej, poniewa\u017c mediatory reakcji zapalnej oraz tzw. Hormony stresu ( glukokortykoidy, hormon wzrostu, katecholaminy ) maj\u0105 dzia\u0142anie hiperglikemizuj\u0105ce.<br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Warto\u015bci prawid\u0142owe wg Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego:<\/strong><br>&nbsp;glukoza w osoczu na czczo &lt; 5,6 mmol\/L czyli &lt; 100 mg\/dl 100-125 mg\/dl<br>nieprawid\u0142owa tolerancja glukozy&gt;126 mg\/dl (&gt;7 mmol\/L) cukrzyca&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;<br>lub glukoza w osoczu po 2h w DTTG&lt;140 mg\/dl (&lt;7,8 mmol\/L)&nbsp;&nbsp; &#8211; prawid\u0142owe<br>140-199 mg\/dl nieprawid\u0142owa tolerancja glukozy &gt;200 mg\/dl&nbsp;&nbsp;&nbsp; &#8211; cukrzyca<\/p>\n\n\n\n<p><br><br><strong>Cukrzyca ci\u0105\u017cowa<\/strong>&nbsp;<strong>stanowi ponad 90% przypadk\u00f3w cukrzycy towarzysz\u0105cej ci\u0105\u017cy ; pozosta\u0142e 10 % to cukrzyca g\u0142\u00f3wnie typu 1 (przedci\u0105\u017cowa).&nbsp;&nbsp; W ci\u0105\u017cy prawid\u0142owej po oko\u0142o 4 miesi\u0105cach wyst\u0119puje insulinooporno\u015b\u0107, kt\u00f3ra narasta w czasie trzeciego trymestru do poziomu takiego jak w T2DM.&nbsp;&nbsp; Jest to spowodowane przyrostem tkanki t\u0142uszczowej oraz dzia\u0142aniem hormon\u00f3w \u0142o\u017cyskowych. Kompensacyjny wzrost poziomu insuliny nie jest wystarczajacy u oko\u0142o 3-5% kobiet-&gt; rozwoju hiperglikemii (cukrzycy).<\/strong><\/p>\n\n\n\n<h4><strong>3. Cukrzyca u kobiet ci\u0119\u017carnych (Gestational DM)<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p>Definiowana jest jako ka\u017cdy stopie\u0144 nietolerancji glukozy pojawiaj\u0105cej si\u0119 po raz pierwszy w ci\u0105\u017cy lub po raz pierwszy rozpoznanej&nbsp; w ci\u0105\u017cy. W leczeniu stosuje si\u0119 odpowiedni\u0105 diet\u0119 lub terapi\u0119 insulin\u0105. W ogromnej wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w metabolizm glukozy powraca do normy po porodzie.&nbsp;<strong>Cz\u0119sto\u015b\u0107 wyst\u0119powania cukrzycy ci\u0119\u017carnych ocenia si\u0119 na oko\u0142o 4%.<\/strong><br><br><br><strong>Cukrzyca ci\u0105\u017cowa stwarza ryzyko dla kobiety i p\u0142odu&nbsp; oraz zwi\u0119ksza ryzyko powik\u0142a\u0144 oko\u0142o-porodowych dlatego zawsze nale\u017cy d\u0105\u017cy\u0107 do jej wykrycia\/zdiagnozowania i do wyr\u00f3wnania metabolicznego (HbA1c 6,5%).<\/strong><br><br><br><strong>Cukrzyca ci\u0119\u017carnych<\/strong>&nbsp;1. Pacjentki niskiego ryzyka nie wymagaj\u0105 bada\u0144.Niskie ryzyko oznacza:- wiek &lt; 25 lat- prawid\u0142owa masa cia\u0142a przed ci\u0105\u017c\u0105- ujemny wywiad rodzinny- brak stwierdzonej kiedykolwiek nietolerancji glukozy<br><br><strong>Cukrzyca ci\u0119\u017carnych<\/strong>&nbsp;2. Pacjentki \u015bredniego ryzyka powinny mie\u0107 oznaczony poziom glukozy mi\u0119dzy 24 &#8211; 28 tyg. ci\u0105\u017cy<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 3. Pacjentki wysokiego ryzyka &#8211; z widoczn\u0105 oty\u0142o\u015bci\u0105- GDM w wywiadzie,&nbsp; z obci\u0105\u017ceniem rodzinnym DM- z glikozuri\u0105<br><br><strong>Osoby wysokiego ryzyka<\/strong>&#8211; cechuj\u0105ce si\u0119 nieprawid\u0142ow\u0105 tolerancj\u0105 glukozy cho\u0107 nie spe\u0142niaj\u0105 kryteri\u00f3w diagnostyki cukrzycy maj\u0105 nieprawid\u0142owe warto\u015bci glukozy&nbsp; na czczo&nbsp;&nbsp; &gt;100 mg\/dl ale &lt;126 mg\/dl (7,0 mmol\/L )w DTTG po 2 godz. &gt;140 mg\/dl (&gt;7,8 mmol\/L) ale &lt;200 mg\/dl (&lt;11,1 mmol\/L)<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Cukrzyc\u0119 ci\u0105\u017cow\u0105<\/strong>&nbsp;rozpoznaje si\u0119 na podstawie warto\u015bci glukozy we krwi przekraczaj\u0105cych warto\u015bci decyzyjne:w osoczu krwi na czczo &gt;126 mg\/dl lub warto\u015bci DTTG z obci\u0105\u017ceniem 50,75, 100g glukozy. Test przesiewowy wykonywany w osoczu krwi o dowolnej porze z obci\u0105\u017ceniem 50 g glukozypo 1 godzinie po obci\u0105\u017ceniu &lt; 140 mg\/dl (-)&nbsp; 140-200 mg\/dl (+test przesiewowy); konieczne wykonanie dodatkowego badania&nbsp; &gt; 200 mg\/dl (cukrzyca ci\u0105\u017cowa)<br><br><strong>Oznaczanie insuliny i proinsuliny<\/strong>&nbsp;jest niezb\u0119dne dla ustalenia patogenezy hipoglikemii na czczo (mo\u017ce to by\u0107 wynikiem raka wysepek trzustki) &#8211;&gt; podwy\u017cszone st\u0119\u017cenie insuliny przy niskim st\u0119\u017ceniu glukozy.<\/p>\n\n\n\n<h4><br><strong>Badania s\u0142u\u017c\u0105ce monitorowaniu leczenia choroby<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p><strong>W cukrzycy typu 1 jak i 2:<\/strong>&#8211; czym ni\u017cszy poziom glukozy tym mniejsze ryzyko wyst\u0105pienia powik\u0142a\u0144: retinopatii, nefropatii i neuropatii.<br><br><strong>Lepsza kontrola glikemii to:<\/strong>&#8211; obni\u017cenie komplikacji zwi\u0105zanych z chorobami nerek o 1\/3- obni\u017cenie komplikacji zwi\u0105zanych z retinopati\u0105 cukrzycow\u0105 (utrata wzroku) o 50%- obni\u017cenie liczby amputacji st\u00f3p o 2\/3<\/p>\n\n\n\n<h4><strong>Samokontrola glikemii w cukrzycy<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p>Wi\u0119kszo\u015b\u0107 chorych z&nbsp;<strong>cukrzyc\u0105 typu 1<\/strong>&nbsp;aby utrzyma\u0107 po\u017c\u0105dany poziom glukozy&nbsp;<strong>musi prowadzi\u0107 samokontrol\u0119 codziennie<\/strong>. Cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 samokontroli jest r\u00f3\u017cna u r\u00f3\u017cnych pacjent\u00f3w ale zwykle jest to 3 lub nawet wi\u0119cej razy dziennie.<br><br><br><strong>Codzienne monitorowanie laboratoryjne: oznaczanie glukozy i keton\u00f3w w moczu.<\/strong>&nbsp;Samokontrola poziomu glukozy we krwi zast\u0105pi\u0142a w du\u017cej mierze oznaczanie glukozy w moczu i ma wi\u0119ksz\u0105 warto\u015b\u0107 diagnostyczn\u0105 dla monitorowania glikemii.&nbsp;&nbsp; Natomiast, szczeg\u00f3lnie u chorych z cukrzyc\u0105 typu 1, kobiet w ci\u0105\u017cy, z cukrzyc\u0105 wcze\u015bniej rozpoznan\u0105 lub nie,&nbsp; oznaczanie keton\u00f3w w moczu jest bardzo wa\u017cne.<br><br><br><strong>Glukometry nie mog\u0105 by\u0107 stosowane do diagnozowania cukrzycy ani do bada\u0144 przesiewowych<\/strong>&nbsp;(niedok\u0142adne, r\u00f3\u017cne wyniki w zale\u017cno\u015bci od producenta)&nbsp;<strong>jedynie do samokontroli u pacjent\u00f3w z cukrzyc\u0105 leczonych insulin\u0105.<\/strong>&nbsp;Zaleca si\u0119 stosowanie glukometr\u00f3w podaj\u0105cych warto\u015b\u0107 glukozy w osoczu.<br><\/p>\n\n\n\n<p><br><strong>Jako\u015b\u0107 monitorowania glikemii przy u\u017cyciu glukometr\u00f3w powinna by\u0107 systematycznie kontrolowana (przynajmniej dwa razy w roku)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>W laboratorium oznacza si\u0119 st\u0119\u017cenie glukozy w osoczu.&nbsp;<strong>Samokontrola<\/strong>&nbsp;dotyczy st\u0119\u017cenia glukozy we krwi pe\u0142nej w\u0142o\u015bniczkowej<br>Paski do glukometru skalibrowane s\u0105&nbsp; na st\u0119\u017cenie glukozy w osoczu&nbsp;<strong>(st\u0119\u017cenie glukozy w osoczu jest 10-15% wy\u017csze ni\u017c we krwi pe\u0142nej). Pacjent musi wiedzie\u0107 jakie ma st\u0119\u017cenie glukozy w osoczu.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br><strong>Aby sprawdzi\u0107 czy glukometr podaje prawid\u0142owe wyniki oznacze\u0144 nale\u017cy go potwierdzi\u0107 wynikiem laboratoryjnym z krwi \u017cylnej pobranej na osocze, oraz poprosi\u0107 laboratorium o wyliczenie b\u0142\u0119du w %<\/strong><br><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Je\u017celi stwierdzony b\u0142\u0105d glukometru przekracza 10%, nale\u017cy powt\u00f3rzy\u0107 oznaczenie glikemii, stosuj\u0105c paski testowe pochodz\u0105ce z nowego opakowania. Je\u015bli wskazanie glukometru nadal b\u0119dzie&nbsp; b\u0142\u0119dne, glukometr powinien by\u0107 wymieniony lub poddany naprawie.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br><br><strong>Laboratoryjna diagnostyka dyslipidemii&nbsp; &#8211; w cukrzycy<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>Laboratoryjna diagnostyka dyslipidemii w DM&nbsp;&nbsp; Parametry lipidowe nale\u017cy oznacza\u0107 co roku u os\u00f3b doros\u0142ych. Je\u015bli ich warto\u015bci spadaj\u0105 mo\u017cna przerw\u0119 w&nbsp; badaniach&nbsp; kontrolnych wyd\u0142u\u017cy\u0107 do 2 lat.<br>&nbsp;W wyr\u00f3wnanej cukrzycy typu 1 profil lipidowy jest zwykle prawid\u0142owy. Cukrzyca typu 2 cz\u0119sto jest w korelacji z nieprawid\u0142owym profilem lipidowym.<br><br>Po\u017c\u0105dany profil lipidowy: LDL-C &lt;100 mg\/dl<br>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp; HDL-C &gt; 40 mg\/dl (M)<br>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &gt; 50 mg\/dl (K)<\/p>\n\n\n\n<p><br><strong>Retrospektywne wska\u017aniki glikemii<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>Bia\u0142ka glikowane: fruktozamina i HbA1c<br><br>Najlepszym wska\u017anikiem u\u015brednionego stopnia kontroli glikemii w ci\u0105gu poprzedzaj\u0105cych oznaczenie 1-3 miesi\u0119cy jest&nbsp;<strong>HbA1c.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>HbA1c jest produktem nieenzymatycznego wi\u0105zania si\u0119 glukozy z Hb w miejscu N-ko\u0144cowej waliny \/ obydwu walin \u0142a\u0144cucha beta.<\/p>\n\n\n\n<p><br><strong>Oznaczenie hemoglobiny glikowanej.<\/strong>&nbsp;Potranslacyjna glikacja hemoglobiny zachodzi wolno i jest to reakcja nieenzymatyczna. St\u0119\u017cenie hemoglo-biny glikowanej jest wprost proporcjonalne do st\u0119\u017cenia glukozy we krwi.&nbsp;&nbsp;&nbsp; Poniewa\u017c glukoza \u0142atwo przenika przez b\u0142on\u0119 ery-trocyt\u00f3w st\u0119\u017cenie HbA1c w krwinkach&nbsp; odzwierciedla glikemi\u0119 w ci\u0105gu ostatnich<strong>&nbsp;60-120 dni.St\u0119\u017cenie HbA1c jest wzgl\u0119dnie sta\u0142e w ci\u0105gu doby<\/strong>&nbsp;(przeciwnie, st\u0119\u017cenie glukozy ulega du\u017cym wahaniom dobowym).&nbsp;<strong>St\u0119\u017cenie HbA1c odzwierciedla kontrol\u0119 glikemii w ostatnich 2-3 miesi\u0105cach.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>Warto\u015bci HbA1c u chorych z cukrzyc\u0105 stanowi\u0105 continuum:&nbsp;<strong>s\u0105 prawid\u0142owe u chorych z prawid\u0142ow\u0105 glikemi\u0105 lub blisk\u0105 prawid\u0142owej albo znacznie podwy\u017cszone u chorych ze znacznego stopnia hiperglikemi\u0105. Po\u017c\u0105dane warto\u015bci HbA1c u chorych z cukrzyc\u0105 to \u22646% co jednak odpowiada warto\u015bciom glukozy (jest b. dobra korelacja) 126 mg\/dl.&nbsp;&nbsp;&nbsp; Przyj\u0119ta szeroko warto\u015b\u0107 docelowa u chorych z cukrzyc\u0105 HbA1c 7%- to glukoza&nbsp; a\u017c 154 mg\/dl;&nbsp; przy warto\u015bci&nbsp; HbA1c &gt; 8% konieczna jest zmiana sposobu leczenia.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br><strong>Oznaczanie HbA1c<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br>Hemoglobin\u0119 glikowan\u0105 nale\u017cy oznacza\u0107 dwa razy do roku u wszystkich pacjent\u00f3w z cukrzyc\u0105 w celu kontroli poziomu glikemii.<\/p>\n\n\n\n<p><br>Interpretacja wynik\u00f3w:<br><br>Nale\u017cy mie\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107 ogranicze\u0144 stosowanej metody. Zmiana st\u0119\u017cenia HbA1c o 0,5% nie jest&nbsp; znacz\u0105ca. Oznaczaj\u0105c poziom HbA1c laboratorium dostarcza nie tylko informacji o \u015bredniej glikemii ale tak\u017ce o ryzyku. Zmiana poziomu HbA1c o 1% oznacza zmian\u0119 \u015bredniego poziomu glukozy w osoczu o oko\u0142o 2 mmol\/L ( 35 mg\/dl) zaczynaj\u0105c od 100 mg\/dl \u2013 5%:<\/p>\n\n\n\n<p>100mg\/dl + 35 mg\/dl&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 135mg\/dl&nbsp;&nbsp;&nbsp; &#8211;&nbsp;&nbsp; 6%, 175mg\/dl&nbsp;&nbsp; &#8211;&nbsp;&nbsp;&nbsp; 7%, 205mg\/dl&nbsp;&nbsp;&nbsp; &#8211;&nbsp; 8%, 240mg\/dl&nbsp;&nbsp; &#8211; 9%<br><br><br>Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce warto\u015b\u0107 st\u0119\u017cenia glukozy powy\u017cej&nbsp; 250 mg\/dl w efekcie daje ju\u017c \u0142agodn\u0105 kwasic\u0119 ketonow\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p><br><strong>Czynniki wp\u0142ywaj\u0105ce na oznaczenie HbA1c w&nbsp; fazie przedanalitycznej:<\/strong><br><strong>Badanie nie musi by\u0107 wykonane na czczo !-wiek, p\u0142e\u0107, pora roku, nag\u0142a choroba &#8211; nie wp\u0142ywaj\u0105- anemia hemolityczna, stan po du\u017cej utracie krwi (ze wzgl\u0119du na skr\u00f3cenie czasu \u017cycia krwinek) &#8211;&gt; wyniki fa\u0142szywie obni\u017cone- wit C i E -&gt; fa\u0142szywie obni\u017cone (hamowanie glikacji)<\/strong><br><br>Cukrzyca typu 1-<strong>wyr\u00f3wnanie<\/strong><br>HbA1c % 6,2-7,5<br>Glukoza na czczo 91-120mg%<br>2h po posi\u0142ku 136-160mg%<br>Chol. ca\u0142k. &lt;185mg%<br>LDL &lt;115mg%<br>HDL &gt;46mg%<br>TG &lt;150mg%<br>Cukrzyca typu 2-<strong>wyr\u00f3wnanie<\/strong><br>HbA1c %- &lt;=6,5<br>Glukoza na czczo &lt;110mg%<br>2h po posi\u0142kach &lt;135mg%<br>Chol. ca\u0142k. &lt;185mg%<br>LDL &lt;115mg%<br>HDL &gt;46mg%<br>TG &lt;150mg%<br><br>Wa\u017cnynym badaniem z punktu widzenia profilaktyki nefropatii u os\u00f3b chorych na cukrzyc\u0119 jest badanie moczu w kierunku proteinurii (obecno\u015bci bia\u0142ka w moczu). Je\u015bli bia\u0142ko pojawia si\u0119&nbsp; w moczu nale\u017cy oznacza\u0107 ilo\u015bciowe st\u0119\u017cenie bia\u0142ka w moczu.<br><br>W przypadku ujemnego wyniku na obecno\u015b\u0107 proteinurii nale\u017cy wykona\u0107 test na obecno\u015b\u0107 albuminurii.<br>Albumina jest to najmniejsza cz\u0105steczka bia\u0142ka, kt\u00f3ra przedostaje si\u0119 przez uszkodzone na skutek zmian k\u0142\u0119buszki nerkowe i jej obecno\u015b\u0107 jest najwcze\u015bniejszym sygna\u0142em symptom\u00f3w nefropatii (najwcze\u015bniejszym wska\u017anikiem uszkodzenia funkcji nerek). Regularne jej oznaczanie daje szans\u0119 na wczesne wykrycie i zapobieganie dalej post\u0119puj\u0105cym zmianom w nerkach. Wraz z jednoczesnym obni\u017ceniem stopnia filtracji k\u0142\u0119buszkowej jest istotnym czynnikiem predykcyjnym chor\u00f3b sercowo-naczyniowych dotycz\u0105cych zmian morfologicznych i funkcjonalnych w du\u017cych t\u0119tnicach.<br><br>Odbieraj\u0105c wynik dodatni albuminurii nale\u017cy wiedzie\u0107&nbsp;<strong>jakie czynniki wp\u0142ywaj\u0105 na pomiar albuminurii, czyli zwi\u0119kszaj\u0105 (przej\u015bciowo) wydalanie albuminy z moczem:<\/strong><br>Gor\u0105czka<br>Intensywne \u0107wiczenia fizyczne<br>Uszkodzenie (niewydolno\u015b\u0107) mi\u0119\u015bnia sercowego<br>Hematuria<br>Stany zapalne dr\u00f3g moczowych<br>Dieta bogatobia\u0142kowa (szczeg\u00f3lnie u os\u00f3b z cukrzyc\u0105 i nadci\u015bnieniem)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Co 10- ty pacjent umiera w wyniku powik\u0142a\u0144.W Polsce choruje 3 mln os\u00f3b.700 tys. os\u00f3b nie wie, \u017ce s\u0105 chorzy.O cukrzycy lekarze m\u00f3wi\u0105: &#8222;epidemia&#8221; i jeszcze: &#8222;cichy zab\u00f3jca&#8221;. Cukrzyca to pierwsza niezaka\u017ana choroba, kt\u00f3r\u0105 \u015awiatowa Organizacja Zdrowia uzna\u0142a za epidemi\u0119 XXI wieku. Tym bardziej niebezpieczn\u0105, \u017ce cukrzyca bardzo d\u0142ugo mo\u017ce nie dawa\u0107 \u017cadnych objaw\u00f3w. A [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[],"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"http:\/\/jangu.pl\/dg81201-ovh\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/129"}],"collection":[{"href":"http:\/\/jangu.pl\/dg81201-ovh\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/jangu.pl\/dg81201-ovh\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/jangu.pl\/dg81201-ovh\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/jangu.pl\/dg81201-ovh\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=129"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/jangu.pl\/dg81201-ovh\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/129\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":130,"href":"http:\/\/jangu.pl\/dg81201-ovh\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/129\/revisions\/130"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/jangu.pl\/dg81201-ovh\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=129"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/jangu.pl\/dg81201-ovh\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=129"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/jangu.pl\/dg81201-ovh\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=129"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}